Verkenningstocht aardgasloos wonen

Home Verkenningstocht aardgasloos wonen
Verwarmen of niet verwarmen 2

Verwarmen of niet verwarmen? Dat is de vraag. Etappe nr 15 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik twee jaar geleden een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Onze woningen, gezinnen en bankrekeningen verschillen enorm. Maar we willen allemaal wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Inmiddels hebben manlief en ik besloten om nieuw te gaan bouwen. Dat leek ons wel zo eenvoudig.

Het ontwerp voor onze nieuwe woning was binnen drie weken klaar. Architect Dirk Jan van Wieringhen Borski van BNB Architecten tekende een simpele, platte doos. Gesloten naar de straat, open naar de tuinkant. Omdat dat ook de zonkant is, voegde Dirk Jan over de volle breedte een twee meter diep terras met overstek toe. En tot slot liet hij de doos veertig centimeter boven het maaiveld ‘zweven’. Gekscherend noem ik het een woonboot op het droge. Maar we zijn er erg blij mee. Het ontwerp is sterk in zijn eenvoud.

Nu alleen het installatieconcept nog.
Vanwege drinkwaterwinning is iedere vorm van bodemwarmtepomp uitgesloten. Dat geldt zelfs voor systemen met horizontale bodemlussen of korven. Dan kom je al snel uit bij een lucht-water warmtepomp. In combinatie met zonnepanelen op ons platte dak, is dat prima te doen. Maar die zonnepanelen leveren nu juist geen elektriciteit, wanneer je die het hardste nodig hebt. Zo lang we kunnen salderen is dat prima. Maar dat schijnt vanaf 2023 niet meer mogelijk te zijn. En een batterij in huis….. ik weet het nog zo net niet. Nu bestaan er ook combinaties van warmtepompen met zogenaamde PVT-panelen. Het grote voordeel is dat die panelen 24 uur per dag, in alle seizoenen warmte leveren. Ik kreeg zelfs de tip om een eigen waterstoffabriekje te bouwen. Ik weet dat het kan. Maar ik zou het zo graag simpel houden. Liever minder, dan meer techniek in huis (zei de ingenieur).

Afgelopen maand bezocht ik VvE Nolensstraat in Wageningen. Deze VvE liet haar twintig appartementen uit de jaren zestig drastisch isoleren. Daardoor verbruiken zij na de verbouwing 90% minder energie voor het verwarmen van de woningen. Maar wie goed isoleert, moet ook goed ventileren. VvE Nolensstraat liet een ventilatiesysteem aanbrengen. En met dat ventilatiesysteem worden de woningen ook verwarmd. Zonnepanelen op het dak wekken de benodigde elektriciteit op. CV-ketel, warmtepomp, PVT-panelen, waterstoffabriek en zelfs vloerverwarming of convectoren zijn overbodig. Hoe simpel kan de oplossing zijn.

Misschien is dat ook wel iets voor onze woning: een simpele, platte doos met een simpel installatieconcept. Bij een installateur hoef je zo’n verzoek vast niet neer te leggen. Die wil natuurlijk spullen aan je verkopen. Hoogste tijd dus voor een gesprek met een onafhankelijk energie adviseur. Eens horen wat wijsheid is: verwarmen of niet verwarmen? Want dat is nu de vraag.

Wil je weten hoe eenvoudig het is om nieuw te bouwen zonder aardgas? Volg mijn ervaringen op http://bit.ly/Verkenningstocht

Dit filmpje gaat over de verbouwing van VvE Nolensstraat in Wageningen: https://vimeo.com/374179994

Afbeelding van Alexas_Fotos via Pixabay Kermit TEKST

Duurzaam nieuwbouwen. Hoe duurzaam dan? Etappe nr 14 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik twee jaar geleden een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Onze woningen, gezinnen en bankrekeningen verschillen enorm. Maar we willen allemaal wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Inmiddels hebben manlief en ik besloten om nieuw te gaan bouwen. Dat leek ons wel zo eenvoudig.

We gaan dus nieuwbouwen. En nieuwbouwen doe je anno 2020 aardgasvrij. Vloerverwarming, warmtepompje, wat zonnepanelen op het dak en klaar. Dacht ik. Maar de allereerste vraag van architect Dirk Jan van Wieringhen Borski luidde: wat is jullie duurzaamheidsambitie? Goede vraag voor twee mensen die beiden werkzaam zijn in de energietransitie. Alleen wij vielen alle twee even stil.

Ik heb jaren voor Energiesprong en de Stroomversnelling gewerkt. Maar een Nul op de Meter adept ben ik nooit geworden. Tot voor kort was ik erg gecharmeerd van het Passief Huis concept. Maar ik wil ook naar buiten kunnen kijken. Bovendien, duurzaam is meer dan een energieprestatie. Biobased of circulair bouwen is natuurlijk het summum. Maar, duurzaam is meer dan materiaalgebruik.

Ons huis moet zeker duurzaam zijn. Het liefst bouwen we met hout. Het moet ook mooi, comfortabel, gezond en o ja… betaalbaar zijn. Het huis van Reimar von Meding komt wat mij betreft een eind in die richting. Reimar werkt bij KAW en ontwierp zijn eigen Active House. Behalve dat het mooi is (ik weet, smaken verschillen), spreken de uitgangspunten mij erg aan. Bas Hasselaar is secretaris van Active House NL. Hij heeft net als Reimar von Meding een Active House gebouwd. In een van zijn blogs, beschrijft hij de uitgangspunten voor zo’n huis. Ik ben zo vrij om ze hier samengevat te herhalen:

  1. Verdiep je in de locatie.
  2. Bepaal waar je welke ruimten wilt, rekening houdend met de locatie (slaapkamers koeler, keuken en woonkamer warmer).
  3. Bepaal waar het daglicht vandaan komt. Zorg dat het in de belangrijkste verblijfsruimten van tenminste twee kanten komt.
  4. Kies in die ruimten voor een vrije hoogte van minimaal drie meter en ramen tot aan het plafond. Kies vrije overspanningen van tenminste vijf meter (die kun je later nog opdelen in kleinere ruimten).
  5. Over-dimensioneer ventilatiemogelijkheden. Ventileer naar behoefte, op basis van CO₂-monitoring in leef- en slaapzones. Pas zomernachtventilatie toe.
  6. Laat de zon in de winter toe, maar weer die in de zomer. Voorkom oververhitting door grote ramen op het zuiden te vermijden.
  7. Bas adviseert zelfs welke isolatiewaarden voor de verschillende bouwdelen te hanteren.
  8. Hij gaat uit van verwarming met een warmtepomp, in combinatie met bijvoorbeeld vloerverwarming (kan ook anders lijkt mij). En hij geeft aan dat warmteterugwinning noodzakelijk is om energie te besparen.
  9. Gebruik het dakvlak om zoveel mogelijk zonne-energie op te wekken.
  10. Kies zoveel mogelijk natuurlijke (biobased) bouwmaterialen met keurmerk van verantwoorde herkomst. Zware materialen met veel thermische massa helpen oververhitting te voorkomen en houden warmte langer vast. Damp-open materialen met groot vochtopnemend vermogen helpen het binnenklimaat stabiel te houden. Vermijd materialen met veel oplosmiddelen (zoals formaldehyde) bij de inrichting.

Wat mij betreft zijn het heldere en hanteerbare uitgangspunten. En gelukkig vindt architect Dirk Jan dat ook. Komende weken gaat hij schetsen. Eens kijken wat er dan nog van de uitgangspunten overeind blijft.

Wil je weten hoe eenvoudig het is om nieuw te bouwen zonder aardgas? Volg mijn ervaringen op http://bit.ly/Verkenningstocht
Hier vind je informatie over de woning van Reimar von Meding: https://www.kaw.nl/projecten/wonen-zonder-energierekening/
Hier vind je informatie over Active House en de blog van Bas van Hasselaar: https://www.activehousenl.info/

Appeltje eitje aardgasloos

Appeltje, eitje, aardgasloos. Etappe nr 13 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik twee jaar geleden een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Onze woningen, gezinnen en bankrekeningen verschillen enorm. Maar we willen allemaal wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Voor mij bleek dat behoorlijk tegen te vallen. Gelukkig gaan we nu nieuwbouwen.

Ons huis dateert uit 1915. Het heeft geen spouw. Het valt onder een beschermd stadsgezicht (aan de buitenzijde mag niets wijzigen). En er moet nog heel veel geïsoleerd worden. Afgelopen twee jaar maakte ik een plan, dat uit drie stappen bestaat:

  1. We zouden de serre vervangen, want die is zo lek als een mandje. En dan ook maar direct de keuken vervangen, een nieuwe vloer aanbrengen (inclusief vloerverwarming), de gevels van binnenuit isoleren, goed dubbelglas plaatsen, de plafonds isoleren én het dak vervangen.
  2. Daarna moesten er op de twee verdiepingen nog de nodige radiatoren vervangen worden door convectoren. Want vloerverwarming ging ‘m niet worden op de oude houten vloeren.
  3. Dan konden we tot slot de cv-ketel vervangen door een lucht-water warmtepomp. Een warmtenet is volgens onderzoek van de gemeente geen optie voor onze wijk. Een bodemwarmtepomp of WKO evenmin. Want in verband met drinkwaterwinning mogen we de grond niet in.

Het hele geintje zou al snel twee ton kosten. O ja, ik vergat stap vier bijna: we moesten ook nog ergens wat geld regelen.

Manlief vond mijn vier stappenplan wat heftig. Hij begreep best dat ik mijn steentje wilde bijdragen. Maar vroeg zich af of het niet eenvoudiger kon. En dus schreef hij ons in voor een bouwkavel. Op 30 december 2019 hadden we het voor elkaar. We zetten onze handtekeningen onder het voorlopig koopcontract van een lapje grond. En nu gaan we dus in één stap van het aardgas af. Appeltje, eitje.

Dat wil zeggen…. We gaan eerst een plan maken. Maar hoe ingewikkeld kan dat nou helemaal zijn?

Wil je weten hoe eenvoudig het is om nieuw te bouwen zonder aardgas? Volg mijn ervaringen op http://bit.ly/Verkenningstocht
De namen van mensen zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die ter sprake komen niet.

  • Foto appel: S. Hermann & F. Richter
  • Foto eitje: Aline Ponce
  • Foto aardgas: Сергей Горбачев
heat-pumps-393059_1920

Wie wil de warmtepomp? Etappe nr 12 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik anderhalf jaar geleden een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. In januari organiseerden we een inspiratieavond over woningisolatie. Die smaakte naar meer; dit keer stond ‘de warmtepomp’ in de spotlights.

Amersfoort gaat van het aardgas af. Daarom verdiepen mijn wijkgenoten en ik ons in de alternatieven voor onze woningen. En natuurlijk dachten we daarbij als eerste aan de warmtepomp. Mede-verkenner Catoo en ik organiseerden er een inspiratieavond over. En de zaal zat weer bomvol.

Een verkoopadviseur van Dutch Heathpump Solutions legde uit wat een warmtepomp is: een omgekeerde koelkast. Of, een airco waarmee je je woning elektrisch kunt verwarmen. Mits je woning goed geïsoleerd is én je warmteafgifte-systeem geschikt is voor lage-temperatuurverwarming (zoals vloerverwarming). Want een warmtepomp produceert warmte met een lagere temperatuur dan de cv-ketel. Gewone radiatoren zijn daar niet geschikt voor. En als je woning niet goed geïsoleerd is, krijg je die niet warm met die lagere temperaturen.

De verkoopadviseur liet drie typen warmtepompen de revue passeren:

  • Volledige warmtepompen: Die doen alles wat een cv-ketel doet, maar dan elektrisch. De meest voorkomende zijn de bodem-warmtepomp en de lucht-warmtepomp. Een volledige warmtepomp veroorzaakt 35% tot 50% minder CO₂ uitstoot dan een cv-ketel. Gebruik je groene stroom, dan verwarm je je woning en je tapwater zelfs CO₂-neutraal. En als je ook nog elektrisch kookt, dan woon je aardgasvrij.
  • De hybride-warmtepomp: Heb je je huis enigszins geïsoleerd, dan kun je een warmtepomp gebruiken in combinatie met een cv-ketel. Meestal kun je je radiatoren laten hangen. Je bespaart flink op je gasverbruik en stoot daardoor circa 25% minder CO₂ uit.
  • En tot slot de ventilatie-warmtepomp: Dat is in principe ook een hybride-warmtepomp voor huizen met mechanische ventilatie. De ventilatie-warmtepomp gebruikt de warmte uit de ventilatielucht om je huis (bij) te verwarmen. Waardoor je energie bespaart.

Na de verkoopadviseur, kwamen vier Amersfoortse huiseigenaren aan het woord. Zij deelden hun ervaringen met de verschillende typen warmtepomp.

De woning van Jaap dateert uit de jaren negentig van de afgelopen eeuw; een goed geïsoleerde woning, die bovendien voorzien was van vloerverwarming. Toen zijn cv-ketel er mee stopte, liet Jaap een (volledige) bodem-warmtepomp installeren. De benodigde warmte komt van 70 meter onder zijn voortuin. Jaap toonde een indrukwekkende reeks foto’s van de graaf- en boorwerkzaamheden die aan de installatie vooraf gingen.

Wijkgenoot René liet zo’n zelfde bodem-warmtepomp installeren. Maar hij woont in een meer dan honderd jaar oud, gemeentelijk monument. Bij hem had de ingreep heel wat meer voeten in aarde: nieuwe vloer, nieuw (monumenten)glas, nieuwe kozijnen en (vanwege de monumentale status en het ontbreken van een spouw) gevelisolatie van binnenuit. Bovendien ging de tuin van zijn vrouw volledig op de schop. De aanwezige wijkgenoten begonnen wat op hun stoelen te schuiven.

Als klap op de vuurpijl deelde Geke haar ervaringen. Zij kocht met haar vriend een oude arbeiderswoning. Ze lieten alleen het casco staan en gingen flink aan de slag. Ze isoleerden grondig, maakten het huis bijna luchtdicht en brachten een nieuwe vloer met vloerverwarming aan. Met de lucht-warmtepomp, krijgen ze het huis prima warm. De buitenunit staat achterin de tuin. De buren – die ook in de zaal zaten – gaven aan er niets van te horen. De aanwezige wijkgenoten waren onder de indruk. Maar weinig mensen zagen zo’n ingrijpende verbouwing zitten.

Gelukkig kon Frits tot slot wat zorgen wegnemen. Hij had zijn jaren dertig woning de afgelopen jaren stapje voor stapje geïsoleerd. Toen hij een nieuwe begane grondvloer met vloerverwarming aan liet brengen, schafte hij een hybride-warmtepomp aan. De binnen-unit van de warmtepomp (ter grootte van twee flinke schoenendozen) hangt naast de bestaande cv-ketel. Die cv-ketel zorgt voor warm tapwater en springt alleen op heel koude dagen bij om het huis te verwarmen. De buitenunit van de warmtepomp, liet Frits op het houten dak van de keuken plaatsen. In de keuken hoor je die buitenunit wel. Maar de buren horen er helemaal niets van. Frits verbruikt circa 30% minder aardgas. Dankzij een aantrekkelijke aanbieding en subsidie van de Rijksoverheid, had hij de investering in twee jaar terugverdiend. Wie wil dat nu niet?

De zaal was duidelijk onder de indruk van de verhalen van de vier ervaringsdeskundigen. Maar ik hoorde niemand om een warmtepomp roepen. De meeste van mijn wijkgenoten waren vooral geïnteresseerd in alternatieven voor aardgas, die je met de buurt kunt organiseren. Een prachtig onderwerp voor een volgende inspiratieavond.

Op https://www.milieucentraal.nl/nieuws/2018/welke-warmtepomp-past-bij-jou/ vind je onafhankelijke informatie over warmtepompen. Op https://www.energiesubsidiewijzer.nl/ kun je zien welke subsidies en leningen beschikbaar zijn. Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht
De namen van mensen zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die ter sprake komen niet.

Warmtescan foto blog bij

Waaaaaah…waah…warmtescan – Etappe nr 11 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik anderhalf jaar geleden een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Op een koude morgen in februari, bood buurman Theo mij een confronterend inkijkje in ons huis: de warmtescan.

Iets voor achten belde buurman Theo aan. De hele nacht had onze cv-ketel staan loeien. De thermostaat stond op 21 graden Celsius. En door het hele huis stonden de radiatoren wijd open. We hadden – medio februari – zonder vierseizoenendekbedden geslapen. Desondanks had het hele gezin peultjes liggen zweten. Ons huis leek wel een sauna. Manlief zat in t-shirt aan de ontbijttafel. Hij was er van overtuigd, dat Theo goed nieuws kwam brengen. Het kon niet anders, of ons huis was prima geïsoleerd. Dat bleek ijdele hoop.

Ik kende buurman Theo van ons wijkinitiatief Duurzaam Amersfoort-Zuid. Een groepje wijkgenoten had na jaren praten, de beschikking gekregen over het dak van de sporthal in onze buurt. Met negentig wijkgenoten legden we er onze zonnepanelen op. Een aantal van ons besloot om meer duurzame initiatieven in de wijk op te pakken. Initiatieven rond auto’s delen, tuinen vergroenen en woningen isoleren. Theo was al een tijdje van plan geweest om wijkgenoten aan warmtescans te helpen. Nu had hij eindelijk een infraroodcamera kunnen lenen en stond hij voor mijn deur.

Om uit te leggen hoe de infraroodcamera werkte, maakte Theo een foto van mijn dochter. Haar rode wangen kleurden ook op de camera rood. De muur op de achtergrond was donkerblauw. Kortom: wat warm was kleurde rood, wat koud was kleurde blauw op de foto’s. Als manlief gelijk had, zouden de foto’s die Theo binnen nam, prachtig rood kleuren. En zouden de foto’s die Theo van de buitenkant van onze woning maakte, vooral blauw zijn. Helaas pakte het resultaat anders uit.

De buitenkant van onze zijgevel kleurde donkerblauw op de foto’s. Prima dus. Maar midden boven het grote raam in de voorgevel, kleurde de foto oranje. Op de plek van de latei, zat een enorm lek. Niet best dus. Ook langs kozijnen van ramen en deuren, kleurden de beelden oranje. (Misschien was iemand vergeten om de boel af te kitten.) Ter hoogte van ventilatieroosters en afvoerkanalen waren de beelden zelfs rood. Ronduit slecht dus. Evenals de beelden van de oude raampjes op zolder. Maar de beelden van onze vooroorlogse serre sloegen alles. De hele serre kleurde knalrood. Theo noemde de serre zelfs liefkozend ‘de tent’; leuk voor zomervakanties, maar niet voor je energierekening. Waaaaaah…wat een ramp.

Dat ons huis niet goed geïsoleerd was, wist ik al een tijdje. Ik was inmiddels zelfs gewend aan het idee dat onze serre vervangen moest worden. Maar van lekkende lateien en kierende kozijnen, had ik geen weet gehad. Hoe kwamen we daar vanaf? Moesten we drastisch verbouwen? Of moesten we misschien toch maar verhuizen? Waah… wat te doen na de warmtescan?

In april organiseren wijkgenote Catoo en ik een inspiratieavond over warmtepompen. Huiseigenaren uit onze wijk, delen dan hun ervaringen met de warmtepomp. Een apparaat waar ik nog lang niet klaar voor ben.
Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht De namen van mensen zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die ter sprake komen niet.

_DSC7517

Isoleren? Zo doen de buren dat! Etappe nr 10 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik anderhalf jaar geleden een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Dit keer organiseerden we een inspiratieavond over woningisolatie. De zaal zat bomvol.

Je woning goed isoleren, is de eerste stap richting een aardgasvrije of energie-neutrale woning. Veel mensen willen die eerste stap wel zetten, maar weten niet goed hoe; er is zoveel informatie te vinden op internet en tegelijkertijd zijn adviezen vaak tegenstrijdig. Bovendien vragen veel mensen zich af wat straks het alternatief voor aardgas wordt. Én hoe zij zich daar op voor kunnen bereiden. Daarom organiseerden verkenner Catoo en ik eind januari een inspiratieavond over woningisolatie voor onze wijkgenoten. Daar kwamen zo’n zestig wijkgenoten op af.

Een ambtenaar van de gemeente Amersfoort trapte de avond af. Zij lichtte toe, hoe de gemeente en andere partijen aan een CO₂-neutrale stad werken. De ambitie is dat alle wijken komende jaren van het aardgas af gaan en daar duurzame alternatieven voor in de plaats komen. Wanneer onze wijk aan de beurt is en welke alternatieven hier toegepast worden, kon zij nog niet vertellen. Maar de belangrijkste boodschap was om niet stil te zitten; de gemeenteambtenaar vertelde dat het altijd goed is om je woning te isoleren. ‘Woningisolatie is de eerste stap richting wonen zonder aardgas. Bovendien is het een stap die je vaak terugverdient, omdat je daarna minder energie verbruikt.’ Aan de slag dus!

Na deze aanmoediging deelden vijf huiseigenaren uit Amersfoort-Zuid hun ervaringen met woningisolatie. Buurman Jens vertelde dat hij zijn kruipruimte had geïsoleerd met behulp van reflecterende dekens. Groot voordeel is dat je die dekens heel eenvoudig zelf aan kunt brengen. Aan de foto’s te zien, zou ik dat nog wel zelf kunnen. Buurvrouw Fanny had haar dak geïsoleerd met behulp van natuurlijke materialen; het werkt heel prettig en levert je een gezond én warme woning op. Fanny had het meeste werk overgelaten aan haar man en vader. Goed bekeken dus! Daarna liet wijkgenoot Carel zien hoe hij dak, gevels en vloeren had geïsoleerd met natuurlijke materialen (bio-based); een plan dat stapsgewijs in een aantal jaren uitgevoerd werd. Het hele gezin werkte mee! (Iets wat ik mijn echtgenoot en dochter niet zag doen). Wijkgenoot Martijn had het wat dat betreft beter bekeken; hij had alle werkzaamheden uit laten voeren door professionele partijen. Net als ik, had hij een oude woning met steens (en op sommige plekken zelfs halfsteens) gevels. Nu zat hij er warm bij. Dit leek mij ook wel wat. Maar buurman René spande de kroon; hij had zijn gemeentelijke monument uit 1900 zeer grondig geïsoleerd. Zo grondig, dat hij de woning nu verwarmt met behulp van een warmtepomp. Mijn toekomstdroom!

Mijn wijkgenoten reageerden enthousiast op de verhalen van deze vijf huiseigenaren. Sommige mensen hadden nog niets geïsoleerd en wilden leren van de buren. Anderen woonden al aardgasvrij en waren gekomen om hun ervaringen te delen. Mensen deden inspiratie op, gaven elkaar tips en adviezen. Dat smaakt naar meer!

Catoo en ik overwegen meer van dit soort inspiratieavonden te organiseren. Dikke kans dat de eerstvolgende avond over ‘de warmtepomp’ gaat. Ik ben benieuwd hoeveel buren zo’n ding in huis haalden én wat daar bij kwam kijken. Wordt vervolgd.

Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht
De namen van mensen zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die ter sprake komen niet.

De buren zijn er klaar voor

Aardgasvrij? De buren zijn er klaar voor. Etappe nr 9 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik vorig jaar september een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Dit keer ging ik kijken bij buren die lekker op weg zijn.

Dat An en René een flinke verbouwing achter de rug hadden wist ik wel. Ik fietste vaak langs hun monumentale pand twee straten bij mij vandaan. Maar wát ze precies gedaan hadden wist ik niet. Toen mijn lief en ik uitgenodigd werden om eens te komen kijken, liet ik die kans niet voorbij gaan.

René is al een paar jaar met pensioen. An is afgelopen jaar gestopt met werken. Dat was voor hen het moment om na te denken over blijven, of verhuizen. De kinderen en kleinkinderen drongen aan op blijven; ze hadden zo veel mooie herinneringen aan het huis. Dus besloten ze om oud te worden in dat veel te grote huis. Maar dan wel op een comfortabele manier.

Het gemeentelijk monument was meer dan honderd jaar oud, had steens muren en nog veel enkel glas. Echt warm werd het nooit. Een warmtescan wees uit dat het zo lek was als een mandje. De keuken was oud en hokkerig. De badkamer was niet geschikt voor zestig plussers.

Ik moet bekennen dat ik mij na binnenkomst niet direct opviel wat er gebeurd was. Het was als na een facelift: alles zag er hetzelfde uit en toch net even anders.

René vertelde dat vooral de begane grond extreem goed geïsoleerd was; er was als het ware een doosje omheen geplaatst. De begane grondvloer was vervangen, er was vloerverwarming en (nadat de vloer helemaal droog was) een nieuwe parketvloer op aangebracht. Ik was direct enthousiast. Tegen de binnenkant van de gevels zat elf centimeter isolatiemateriaal. Tussen het stucwerk plafond en de houten vloer op de eerste verdieping waren isolerende vlokken gespoten. Daarvoor was ook het tapijt op de verdieping vervangen. Ik werd hoe langer hoe enthousiaster. Overal was HR++ glas in de oude kozijnen geplaatst. Alle kieren waren gedicht. Het was nooit meer koud in huis. Dit wilde ik ook!

Maar hoe enthousiaster ik werd. Des te bedrukter ging mijn lief kijken. Toen René vertelde dat ze tijdens de verbouwing vijf maanden bij zijn zus gelogeerd hadden, las ik in zijn ogen ‘DIT NOOIT’.

Totdat René de kamerhoge tuindeuren demonstreerde: in een handomdraai opende hij de hele achtergevel. Het leek alsof woonkamer en tuin één waren geworden. Het was schitterend. Ik zag mijn echtgenoot smelten. Dit was waar hij altijd van gedroomd had. Dit wilde hij ook!

Voor de vorm informeerde hij nog even ‘of ze al van het aardgas af waren?’. ‘Nee’ zei An ‘onze cv-ketel is vier jaar oud. Die gaat nog wel even mee. We wachten rustig af welke alternatieven we straks aangeboden krijgen en wat de buren eventueel organiseren. Desnoods schaffen we een warmtepomp aan. Wat het ook wordt, wij zijn er klaar voor.’

Enigszins jaloers liepen we later op de avond naar huis. Manlief vanwege de tuindeuren. Ik omdat An en René al zo ver waren op hun tocht richting aardgasloos wonen. Dit wilden wij ook!

In het nieuwe jaar organiseer ik met een aantal reisgenoten een avond over gevelisolatie. We laten wijkgenoten vertellen hoe zij de gevels van hun woningen geïsoleerd hebben. Het belooft een ware show te worden met oplossingen voor brede spouwen, smalle spouwen én woningen zonder spouw die onder beschermd stadsgezicht vallen. Er zal een keur aan materialen de revue passeren. Variërend van wol, glas en metaalparels, tot materialen uit de ruimtevaart.

Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht

De namen van mensen zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die ter sprake komen niet.

Toyota Prius 01 VERKOCHT

Van aardgasvrij, naar autovrij. Etappe nr 8 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik vorig jaar september een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Inmiddels ben ik er achter dat de weg naar autovrij, heel wat eenvoudiger is dan de weg naar aardgasvrij.

Ik wil mijn woning aardgasvrij maken. Dat wil ik doen om mijn steentje bij te dragen aan een beter milieu. Het afgelopen jaar las ik daar alles over wat los en vast zit. En daarbij stuitte ik ook op ‘de klimaatklappers’ van Milieu Centraal. In één oogopslag werd het mij duidelijk: behalve aan mijn huis, moest ik nodig iets aan mijn transport doen.

Nu is de auto nooit een statussymbool voor mij geweest; op de oprit staat al een aantal jaar een Toyota Prius plug-in. Hoe lelijk wil je het hebben? Maar ik kon mij een leven zonder auto  moeilijk voorstellen. Dus ging ik op zoek naar een milieuvriendelijker auto. Via mijn buurman Chris, kwam ik uit bij Buurauto. Een elektrische auto die je deelt met drie of vier buren. Lekker schoon én – dankzij het delen – redelijk betaalbaar. Chris was hier zelf ook wel voor te porren. En buurman Huug haakte al snel aan.

We besloten om een maand lang een gezamenlijke agenda bij te houden. Iedere keer dat een van ons een auto nodig had, noteerde hij of zij dat in de online-agenda. Zo kon ik precies zien wanneer Huug naar zijn moeder ging of Chris voor een vergadering op stap was. Aan het einde van de maand zaten we bij elkaar. En wat bleek: we reden veel te weinig kilometers. De Buurauto zou voor ons alle drie, veel te duur uitpakken. Exit Buurauto.

Daar stond ik dan. En op de oprit stond nog steeds mijn Toyota Prius. Die bekeek ik nu met heel andere ogen. Ik vroeg mij af of ik überhaupt wel een auto nodig had. Ik wilde plotseling exact weten wat die auto mij kostte. En dus ging ik rekenen. Of – om eerlijk te zijn – ging manlief rekenen. En bij ieder sommetje raakte hij overtuigder, van iets dat ik aan mijn theewater al aanvoelde: de auto moest de deur uit.

En nu is de auto de deur uit. Een heel lieve mijnheer uit Zeewolde heeft de auto gekocht. Als dank schonk hij ons een grote zak walnoten uit zijn tuin. De walnoten zijn heerlijk. Maar autovrij zijn is nog heerlijker. We besparen maandelijks veel geld. We stappen iets vaker op de fiets of in de trein. En als het echt niet anders kan, pakken we een Greenwheels. Waar een verkenningstocht aardgasloos wonen al niet toe kan leiden!

Dit najaar concentreer ik mij gewoon weer op het aardgasvrij maken van mijn woning. Met een aantal reisgenoten, organiseer ik een avond over gevelisolatie. We laten wijkgenoten vertellen hoe zij de gevels van hun woningen geïsoleerd hebben. Het belooft een ware show te worden met oplossingen voor brede spouwen, smalle spouwen én woningen zonder spouw die onder beschermd stadsgezicht vallen. Er zal een keur aan materialen de revue passeren. Variërend van wol, glas en metaalparels, tot materialen uit de ruimtevaart.

Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht

Hier vind je de klimaatklappers van Milieu Centraal: https://www.milieucentraal.nl/klimaat-en-aarde/klimaatklappers/
De namen van de deelnemers zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die aan het woord komen niet.

Huizen verkenners

Routeplanner aardgasloos wonen. Etappe nr 7 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik vorig jaar september een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Afgelopen negen maanden hebben we zes etappes afgelegd. Begin mei nodigden we onze wijkgenoten uit om de eerste bevindingen te delen. Daar kwamen bijna veertig nieuwsgierige huiseigenaren op af. Onderstaand de ‘lessen’ die wij met hen deelden.

Dé oplossing bestaat niet

Aardgasloos wonen is hot! Je kunt geen krant openslaan. Je kunt de televisie niet aanzetten. Of het onderwerp komt aan bod. De oplossingen en innovaties vliegen je daarbij om de oren. Maar als wij afgelopen jaar íets geleerd hebben, dan is het dat dé oplossing voor aardgasloos wonen niet bestaat. Net zo min als dé woning bestaat. En net zo min als dé huiseigenaar bestaat.

Wat zijn de alternatieven?

Als dé oplossing niet bestaat, dan wil je op zijn minst weten welke alternatieven je (straks) aangeboden krijgt. Wordt er over vijf jaar een warmtenet in onze wijk uitgerold? Gaat de Gasunie waterstoffabrieken bouwen? Of ben ik straks aangewezen op mijn eigen zonnepanelen? Wij leerden dat onze gemeente – de gemeente Amersfoort – ons over twaalf jaar van het aardgas af wil halen. Wij leerden ook dat de gemeente Amersfoort nog niet weet wat daar voor in de plaats komt.

Naar lagetemperatuurverwarming

Toch willen wij verkenners nu al stappen zetten. We ontdekten dat we het beste stappen kunnen zetten, die onze woningen geschikt maken voor lagetemperatuurverwarming. Mijn favoriete bron HierVerwarmt legt helder uit wat dat inhoudt https://www.hierverwarmt.nl/lagetemperatuurverwarming. Voor de meesten van ons betekent het isoleren, isoleren, isoleren en ventileren. En omdat we allemaal een andere woning hebben en een andere huiseigenaar zijn, moeten we dat allemaal op onze eigen manier doen.

Iedereen een adviseur

Na negen maanden reizen zijn wij er achter dat iedere huiseigenaar een adviseur verdient. Op onze verkenningstocht kwamen we heel wat adviseurs tegen. Te vaak spraken zij onze taal niet of verkochten zij onzin. Gelukkig leerden we ook een paar goede, onafhankelijke adviseurs kennen. Zo’n adviseur gunnen we iedere huiseigenaar. Zo’n adviseur is zijn geld dubbel en dwars waard.

Wil jij aardgasloos wonen?

Bepaal dan vooraf zo exact mogelijk waar je uit wilt komen. ‘Aardgasloos’ is niet exact genoeg. Bepaal of je uit wilt komen bij energieneutraal, Nul op de Meter of volledig zelfvoorzienend. Zet je woonwensen en die van je huidige (en eventuele toekomstige) huisgenoten op een rijtje. Én bepaal hoeveel geld je daarvoor over hebt of eventueel kunt lenen. Laat je daarbij helpen door een goede, onafhankelijke adviseur. Zet vandaag al de eerste stap!

Begin juli komen we als verkenners weer bij elkaar. Daarna ga ik een paar weken aardgasloos kamperen. Na de vakantie hoop ik dat we aan de slag kunnen met onze persoonlijke stappenplannen. Plannen gebaseerd op onze persoonlijke situaties, mogelijkheden en wensen.

Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht
De namen van de deelnemers zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die aan het woord komen niet.

15101701949_3f7273ff9a_o (1)

Waar zijn de bewoners? Etappe nr 6 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik afgelopen september een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Inmiddels zijn we met zestien huiseigenaren. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. En natuurlijk hopen we binnenkort allemaal de knop om te kunnen draaien en van het aardgas af te zijn. Op etappe nummer zes waren we opnieuw te gast in het informatiecentrum van 033Energie; het energieloket van Amersfoort. Twee van de verkenners kregen een Nul op de Meter advies van het energieloket. Dat werd op etappe nummer zes toegelicht.

Twee maanden geleden waren we ook al te gast bij 033Energie; het energieloket van Amersfoort. Heleen en Guus kregen van 033Eenergie een gratis maatwerkadvies aangeboden. Twee onafhankelijke energie-adviseurs van het loket gingen er mee aan de slag. Ze zijn bij Heleen en Guus thuis geweest, hebben een advies opgesteld en presenteerden dat vorige week aan de groep verkenners.

De eerste vijf kwartier van de bijeenkomst besteedden de twee adviseurs aan het toelichten van alle mogelijke maatregelen die je kunt, dan wel moet nemen om je woning naar NoM te brengen. Van damp-open isoleren tot CO₂-gestuurde ventilatie, van de werking van een infraroodpaneel tot het geluidniveau van een lucht-water warmtepomp. ‘NoM, wat is dat eigenlijk?’ durfde een van de verkenners te vragen. Ach ja, dat was de adviseur even vergeten uit te leggen. Hij ging er duidelijk van uit dat wij alle termen wel kenden én dat wij allemaal naar NoM wilden. Want wie wil er nu niet dat zijn of haar woning net zo veel energie opwekt als de woning en het huishouden in die woning verbruiken.

Toen was het huis van Heleen en Guus aan de beurt. We kregen foto’s van de voorgevel en de achtergevel te zien én een heel aantal foto’s die met een infraroodcamera gemaakt waren. De adviseurs legden uit waar de warmte op dit moment weglekt. Maar ook welke huishoudelijke apparaten veel elektriciteit verbruiken. En tot slot werden drie rijen maatregelen gepresenteerd die Heleen en Guus zouden moeten nemen om 1) minder elektriciteit te verbruiken, 2) de woning te isoleren, ventileren en elektrisch te verwarmen en 3) de energie die daar voor nodig is zelf op te wekken met behulp van zonnepanelen.

Maar waar waren de bewoners in dit verhaal? Waar waren Heleen en Guus gebleven? Hoe woonden zij in hun woning? Waren zij veel van huis of werkten ze alle twee thuis? Sliepen zij graag in een frisse slaapkamer of stookten zij ook op de verdieping? Hoe lang wilden zij hier nog blijven wonen? Droomden zij van een uitbouw of was het huis groot genoeg? En wilden Heleen en Guus überhaupt wel naar Nul op de Meter? Niets van dit alles kwam terug in het verhaal van de energie-adviseurs.

Hardop vroeg ik mij af hoe dit mogelijk was? Hoe kun je een energie-advies geven waarbij je de bewoners buiten beeld laat? Als ik een ding geleerd had op onze verkenningstocht, dan was het dat iedere bewoner anders is. Dat twee bewoners exact dezelfde woning kunnen hebben, maar compleet anders in die woning leven, andere wensen én een andere portemonnee hebben. Én, dat die factoren alles bepalend zijn in de keuzes die gemaakt worden.

‘Het advies is ook nog lang niet af’ verdedigde de energie-adviseurs zichzelf. Jammer, we hadden dus een avond vrijgemaakt om een advies gepresenteerd te krijgen dat nog lang niet af was.

Komende tijd ga ik werk maken van de stappenplannen die we als verkenners allemaal nodig zullen hebben om van het aardgas af te komen. Persoonlijke plannen, gebaseerd op onze persoonlijke situaties, mogelijkheden en wensen. Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht
De namen van de deelnemers zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die aan het woord komen niet.

  • Page 1 of 4
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4