Verkenningstocht aardgasloos wonen

Home Verkenningstocht aardgasloos wonen
De buren zijn er klaar voor

Aardgasvrij? De buren zijn er klaar voor. Etappe nr 9 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik vorig jaar september een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Dit keer ging ik kijken bij buren die lekker op weg zijn.

Dat An en René een flinke verbouwing achter de rug hadden wist ik wel. Ik fietste vaak langs hun monumentale pand twee straten bij mij vandaan. Maar wát ze precies gedaan hadden wist ik niet. Toen mijn lief en ik uitgenodigd werden om eens te komen kijken, liet ik die kans niet voorbij gaan.

René is al een paar jaar met pensioen. An is afgelopen jaar gestopt met werken. Dat was voor hen het moment om na te denken over blijven, of verhuizen. De kinderen en kleinkinderen drongen aan op blijven; ze hadden zo veel mooie herinneringen aan het huis. Dus besloten ze om oud te worden in dat veel te grote huis. Maar dan wel op een comfortabele manier.

Het gemeentelijk monument was meer dan honderd jaar oud, had steens muren en nog veel enkel glas. Echt warm werd het nooit. Een warmtescan wees uit dat het zo lek was als een mandje. De keuken was oud en hokkerig. De badkamer was niet geschikt voor zestig plussers.

Ik moet bekennen dat ik mij na binnenkomst niet direct opviel wat er gebeurd was. Het was als na een facelift: alles zag er hetzelfde uit en toch net even anders.

René vertelde dat vooral de begane grond extreem goed geïsoleerd was; er was als het ware een doosje omheen geplaatst. De begane grondvloer was vervangen, er was vloerverwarming en (nadat de vloer helemaal droog was) een nieuwe parketvloer op aangebracht. Ik was direct enthousiast. Tegen de binnenkant van de gevels zat elf centimeter isolatiemateriaal. Tussen het stucwerk plafond en de houten vloer op de eerste verdieping waren isolerende vlokken gespoten. Daarvoor was ook het tapijt op de verdieping vervangen. Ik werd hoe langer hoe enthousiaster. Overal was HR++ glas in de oude kozijnen geplaatst. Alle kieren waren gedicht. Het was nooit meer koud in huis. Dit wilde ik ook!

Maar hoe enthousiaster ik werd. Des te bedrukter ging mijn lief kijken. Toen René vertelde dat ze tijdens de verbouwing vijf maanden bij zijn zus gelogeerd hadden, las ik in zijn ogen ‘DIT NOOIT’.

Totdat René de kamerhoge tuindeuren demonstreerde: in een handomdraai opende hij de hele achtergevel. Het leek alsof woonkamer en tuin één waren geworden. Het was schitterend. Ik zag mijn echtgenoot smelten. Dit was waar hij altijd van gedroomd had. Dit wilde hij ook!

Voor de vorm informeerde hij nog even ‘of ze al van het aardgas af waren?’. ‘Nee’ zei An ‘onze cv-ketel is vier jaar oud. Die gaat nog wel even mee. We wachten rustig af welke alternatieven we straks aangeboden krijgen en wat de buren eventueel organiseren. Desnoods schaffen we een warmtepomp aan. Wat het ook wordt, wij zijn er klaar voor.’

Enigszins jaloers liepen we later op de avond naar huis. Manlief vanwege de tuindeuren. Ik omdat An en René al zo ver waren op hun tocht richting aardgasloos wonen. Dit wilden wij ook!

In het nieuwe jaar organiseer ik met een aantal reisgenoten een avond over gevelisolatie. We laten wijkgenoten vertellen hoe zij de gevels van hun woningen geïsoleerd hebben. Het belooft een ware show te worden met oplossingen voor brede spouwen, smalle spouwen én woningen zonder spouw die onder beschermd stadsgezicht vallen. Er zal een keur aan materialen de revue passeren. Variërend van wol, glas en metaalparels, tot materialen uit de ruimtevaart.

Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht

De namen van mensen zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die ter sprake komen niet.

Toyota Prius 01 VERKOCHT

Van aardgasvrij, naar autovrij. Etappe nr 8 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik vorig jaar september een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Inmiddels ben ik er achter dat de weg naar autovrij, heel wat eenvoudiger is dan de weg naar aardgasvrij.

Ik wil mijn woning aardgasvrij maken. Dat wil ik doen om mijn steentje bij te dragen aan een beter milieu. Het afgelopen jaar las ik daar alles over wat los en vast zit. En daarbij stuitte ik ook op ‘de klimaatklappers’ van Milieu Centraal. In één oogopslag werd het mij duidelijk: behalve aan mijn huis, moest ik nodig iets aan mijn transport doen.

Nu is de auto nooit een statussymbool voor mij geweest; op de oprit staat al een aantal jaar een Toyota Prius plug-in. Hoe lelijk wil je het hebben? Maar ik kon mij een leven zonder auto  moeilijk voorstellen. Dus ging ik op zoek naar een milieuvriendelijker auto. Via mijn buurman Chris, kwam ik uit bij Buurauto. Een elektrische auto die je deelt met drie of vier buren. Lekker schoon én – dankzij het delen – redelijk betaalbaar. Chris was hier zelf ook wel voor te porren. En buurman Huug haakte al snel aan.

We besloten om een maand lang een gezamenlijke agenda bij te houden. Iedere keer dat een van ons een auto nodig had, noteerde hij of zij dat in de online-agenda. Zo kon ik precies zien wanneer Huug naar zijn moeder ging of Chris voor een vergadering op stap was. Aan het einde van de maand zaten we bij elkaar. En wat bleek: we reden veel te weinig kilometers. De Buurauto zou voor ons alle drie, veel te duur uitpakken. Exit Buurauto.

Daar stond ik dan. En op de oprit stond nog steeds mijn Toyota Prius. Die bekeek ik nu met heel andere ogen. Ik vroeg mij af of ik überhaupt wel een auto nodig had. Ik wilde plotseling exact weten wat die auto mij kostte. En dus ging ik rekenen. Of – om eerlijk te zijn – ging manlief rekenen. En bij ieder sommetje raakte hij overtuigder, van iets dat ik aan mijn theewater al aanvoelde: de auto moest de deur uit.

En nu is de auto de deur uit. Een heel lieve mijnheer uit Zeewolde heeft de auto gekocht. Als dank schonk hij ons een grote zak walnoten uit zijn tuin. De walnoten zijn heerlijk. Maar autovrij zijn is nog heerlijker. We besparen maandelijks veel geld. We stappen iets vaker op de fiets of in de trein. En als het echt niet anders kan, pakken we een Greenwheels. Waar een verkenningstocht aardgasloos wonen al niet toe kan leiden!

Dit najaar concentreer ik mij gewoon weer op het aardgasvrij maken van mijn woning. Met een aantal reisgenoten, organiseer ik een avond over gevelisolatie. We laten wijkgenoten vertellen hoe zij de gevels van hun woningen geïsoleerd hebben. Het belooft een ware show te worden met oplossingen voor brede spouwen, smalle spouwen én woningen zonder spouw die onder beschermd stadsgezicht vallen. Er zal een keur aan materialen de revue passeren. Variërend van wol, glas en metaalparels, tot materialen uit de ruimtevaart.

Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht

Hier vind je de klimaatklappers van Milieu Centraal: https://www.milieucentraal.nl/klimaat-en-aarde/klimaatklappers/
De namen van de deelnemers zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die aan het woord komen niet.

Huizen verkenners

Routeplanner aardgasloos wonen. Etappe nr 7 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik vorig jaar september een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. Afgelopen negen maanden hebben we zes etappes afgelegd. Begin mei nodigden we onze wijkgenoten uit om de eerste bevindingen te delen. Daar kwamen bijna veertig nieuwsgierige huiseigenaren op af. Onderstaand de ‘lessen’ die wij met hen deelden.

Dé oplossing bestaat niet

Aardgasloos wonen is hot! Je kunt geen krant openslaan. Je kunt de televisie niet aanzetten. Of het onderwerp komt aan bod. De oplossingen en innovaties vliegen je daarbij om de oren. Maar als wij afgelopen jaar íets geleerd hebben, dan is het dat dé oplossing voor aardgasloos wonen niet bestaat. Net zo min als dé woning bestaat. En net zo min als dé huiseigenaar bestaat.

Wat zijn de alternatieven?

Als dé oplossing niet bestaat, dan wil je op zijn minst weten welke alternatieven je (straks) aangeboden krijgt. Wordt er over vijf jaar een warmtenet in onze wijk uitgerold? Gaat de Gasunie waterstoffabrieken bouwen? Of ben ik straks aangewezen op mijn eigen zonnepanelen? Wij leerden dat onze gemeente – de gemeente Amersfoort – ons over twaalf jaar van het aardgas af wil halen. Wij leerden ook dat de gemeente Amersfoort nog niet weet wat daar voor in de plaats komt.

Naar lagetemperatuurverwarming

Toch willen wij verkenners nu al stappen zetten. We ontdekten dat we het beste stappen kunnen zetten, die onze woningen geschikt maken voor lagetemperatuurverwarming. Mijn favoriete bron HierVerwarmt legt helder uit wat dat inhoudt https://www.hierverwarmt.nl/lagetemperatuurverwarming. Voor de meesten van ons betekent het isoleren, isoleren, isoleren en ventileren. En omdat we allemaal een andere woning hebben en een andere huiseigenaar zijn, moeten we dat allemaal op onze eigen manier doen.

Iedereen een adviseur

Na negen maanden reizen zijn wij er achter dat iedere huiseigenaar een adviseur verdient. Op onze verkenningstocht kwamen we heel wat adviseurs tegen. Te vaak spraken zij onze taal niet of verkochten zij onzin. Gelukkig leerden we ook een paar goede, onafhankelijke adviseurs kennen. Zo’n adviseur gunnen we iedere huiseigenaar. Zo’n adviseur is zijn geld dubbel en dwars waard.

Wil jij aardgasloos wonen?

Bepaal dan vooraf zo exact mogelijk waar je uit wilt komen. ‘Aardgasloos’ is niet exact genoeg. Bepaal of je uit wilt komen bij energieneutraal, Nul op de Meter of volledig zelfvoorzienend. Zet je woonwensen en die van je huidige (en eventuele toekomstige) huisgenoten op een rijtje. Én bepaal hoeveel geld je daarvoor over hebt of eventueel kunt lenen. Laat je daarbij helpen door een goede, onafhankelijke adviseur. Zet vandaag al de eerste stap!

Begin juli komen we als verkenners weer bij elkaar. Daarna ga ik een paar weken aardgasloos kamperen. Na de vakantie hoop ik dat we aan de slag kunnen met onze persoonlijke stappenplannen. Plannen gebaseerd op onze persoonlijke situaties, mogelijkheden en wensen.

Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht
De namen van de deelnemers zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die aan het woord komen niet.

15101701949_3f7273ff9a_o (1)

Waar zijn de bewoners? Etappe nr 6 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik afgelopen september een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Inmiddels zijn we met zestien huiseigenaren. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. En natuurlijk hopen we binnenkort allemaal de knop om te kunnen draaien en van het aardgas af te zijn. Op etappe nummer zes waren we opnieuw te gast in het informatiecentrum van 033Energie; het energieloket van Amersfoort. Twee van de verkenners kregen een Nul op de Meter advies van het energieloket. Dat werd op etappe nummer zes toegelicht.

Twee maanden geleden waren we ook al te gast bij 033Energie; het energieloket van Amersfoort. Heleen en Guus kregen van 033Eenergie een gratis maatwerkadvies aangeboden. Twee onafhankelijke energie-adviseurs van het loket gingen er mee aan de slag. Ze zijn bij Heleen en Guus thuis geweest, hebben een advies opgesteld en presenteerden dat vorige week aan de groep verkenners.

De eerste vijf kwartier van de bijeenkomst besteedden de twee adviseurs aan het toelichten van alle mogelijke maatregelen die je kunt, dan wel moet nemen om je woning naar NoM te brengen. Van damp-open isoleren tot CO₂-gestuurde ventilatie, van de werking van een infraroodpaneel tot het geluidniveau van een lucht-water warmtepomp. ‘NoM, wat is dat eigenlijk?’ durfde een van de verkenners te vragen. Ach ja, dat was de adviseur even vergeten uit te leggen. Hij ging er duidelijk van uit dat wij alle termen wel kenden én dat wij allemaal naar NoM wilden. Want wie wil er nu niet dat zijn of haar woning net zo veel energie opwekt als de woning en het huishouden in die woning verbruiken.

Toen was het huis van Heleen en Guus aan de beurt. We kregen foto’s van de voorgevel en de achtergevel te zien én een heel aantal foto’s die met een infraroodcamera gemaakt waren. De adviseurs legden uit waar de warmte op dit moment weglekt. Maar ook welke huishoudelijke apparaten veel elektriciteit verbruiken. En tot slot werden drie rijen maatregelen gepresenteerd die Heleen en Guus zouden moeten nemen om 1) minder elektriciteit te verbruiken, 2) de woning te isoleren, ventileren en elektrisch te verwarmen en 3) de energie die daar voor nodig is zelf op te wekken met behulp van zonnepanelen.

Maar waar waren de bewoners in dit verhaal? Waar waren Heleen en Guus gebleven? Hoe woonden zij in hun woning? Waren zij veel van huis of werkten ze alle twee thuis? Sliepen zij graag in een frisse slaapkamer of stookten zij ook op de verdieping? Hoe lang wilden zij hier nog blijven wonen? Droomden zij van een uitbouw of was het huis groot genoeg? En wilden Heleen en Guus überhaupt wel naar Nul op de Meter? Niets van dit alles kwam terug in het verhaal van de energie-adviseurs.

Hardop vroeg ik mij af hoe dit mogelijk was? Hoe kun je een energie-advies geven waarbij je de bewoners buiten beeld laat? Als ik een ding geleerd had op onze verkenningstocht, dan was het dat iedere bewoner anders is. Dat twee bewoners exact dezelfde woning kunnen hebben, maar compleet anders in die woning leven, andere wensen én een andere portemonnee hebben. Én, dat die factoren alles bepalend zijn in de keuzes die gemaakt worden.

‘Het advies is ook nog lang niet af’ verdedigde de energie-adviseurs zichzelf. Jammer, we hadden dus een avond vrijgemaakt om een advies gepresenteerd te krijgen dat nog lang niet af was.

Komende tijd ga ik werk maken van de stappenplannen die we als verkenners allemaal nodig zullen hebben om van het aardgas af te komen. Persoonlijke plannen, gebaseerd op onze persoonlijke situaties, mogelijkheden en wensen. Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht
De namen van de deelnemers zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die aan het woord komen niet.

Why bij

Aardgasloos. Waarom ook al weer? Etappe nr 5 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten begon ik afgelopen september een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’. Inmiddels zijn we met zestien huiseigenaren. Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. En natuurlijk hopen we binnenkort allemaal de knop om te kunnen draaien en van het aardgas af te zijn. Op etappe nummer vijf waren we te gast in het informatiecentrum van 033Energie; het energieloket van Amersfoort. Totaalinstallateur Van Slooten verzorgde een presentatie over warmtepompen. Een onafhankelijk energie-adviseur beantwoordde alle mogelijke vragen van onze groep.

Heleen had haar vriend Guus meegenomen. Zij hebben recent een vooroorlogse hoekwoning gekocht, waar zo ongeveer alles aan moet worden opgeknapt. Heleen en Guus zijn jong en ambitieus. Ze willen het direct goed doen. Maar wel in stapjes. Hun – houten – vloer tocht. Begin oktober hadden ze al last van koude voeten. Hun tien meter lange zijgevel voelt aan de binnenzijde ijskoud aan. Ze kunnen er geen stoel of bank voor zetten.

Heleen en Guus vragen de energie-adviseur wat zij het beste als eerste kunnen isoleren: de vloer of de zijgevel. ‘Het dak, want door het dak verlies je de meeste energie’ antwoordt hij luid en duidelijk. ‘Tenzij jullie niet willen isoleren om energie te besparen, maar om warme voeten te krijgen. Dan kun je de vloer beter als eerste aanpakken. Maar wil je af van die koude wand. Isoleer dan de zijgevel.’

Tja, dat klonk logisch. Het antwoord zette mij aan het denken. Waarom wilde ík ook al weer mijn woning isoleren? Wilde ik echt alleen maar van het aardgas af? Of wilde ik onafhankelijk zijn van Poetin en de NAM? Wilde ik vooral comfortabel wonen? Of was het mij om het milieu te doen? Ik wist het even niet meer. En eerlijk gezegd, heb ik ook geen idee wat mijn echtgenoot er van vindt. Misschien moeten we er binnenkort maar eens een avondje voor gaan zitten. Een avondje samen naar ons woonwensenplan kijken. Dat wordt vast heel romantisch!

Dan hebben Heleen en Guus het beter voor elkaar. Zij kregen van 033Eenergie een gratis maatwerkadvies aangeboden. Op onze volgende etappe wordt het advies gepresenteerd. Dan horen we welke stappen Heleen en Guus komende jaren moeten nemen, om hun woning van het aardgas af te halen. Of om hun woning te verduurzamen. Of om hun woning naar Nul op de Meter te brengen. Het ligt er maar net aan wat hun doel is.

Tijdens de volgende stop op onze ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’ licht de energie-adviseur van 033Energie het maatwerkadvies van Heleen en Guus toe. Als het even lukt brengen we dan ook een bezoek aan de jaren dertig woning van Marieke en haar gezin. Zij wonen al zonder aardgas. Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht
De namen van de deelnemers zijn om privacyredenen gefingeerd. Die van bedrijven en organisaties die aan het woord komen niet.

2108753551_24c24013fb_o

Van het aardgas af. En dan? Tussenstop op mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten maak ik een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’.  Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. En natuurlijk hopen we binnenkort allemaal de knop om te kunnen draaien en van het aardgas af te zijn. Op etappe nummer vier constateerde ik dat nieuwbouw wel zo eenvoudig is. Maar ik geef mij niet snel gewonnen. Tijdens het kerstreces heb ik de alternatieven voor mijn huidige woning nog maar eens op een rijtje gezet.

Ben je van het aardgas af, dan ben je nog niet klaar. Want voor dat aardgas moet iets in de plaats komen. Ik zal mijn woning straks met iets anders moeten verwarmen. Maar waarmee precies? Wat is het beste alternatief voor aardgas?

Het alternatief moet betaalbaar zijn. Om over te kunnen stappen op elektrisch verwarmen van onze woning, zullen we flink moeten investeren. We moeten ons huis isoleren, een warmtepomp en wellicht een nieuw warmteafgiftesysteem (in plaats van de huidige radiatoren) aanschaffen. Waarschijnlijk verdienen we die investering in dertig jaar terug. Waarschijnlijk. Want wie kan voorspellen hoe de energieprijzen, de huizenprijzen en de waarde van onze woning zich ontwikkelen?

Het alternatief moet – uiteraard – duurzaam zijn. Geen hout, geen kernenergie, geen schaliegas. Gaan we onze woning elektrisch verwarmen, dan toch in ieder geval met duurzame stroom. Het liefst met mijn eigen duurzame stroom. Ik heb al wat zonnepanelen. Ik sta op de wachtlijst voor een aandeel in een windmolen. Maar wat als de zon niet schijnt? Wat als het niet waait? Moet ik aan de batterij? Over een paar jaar is die misschien betaalbaar. De innovaties gaan razendsnel. Zo schijnt er op grote schaal groengas te kunnen worden gewonnen uit zeewier. Misschien moet ik toch maar aangesloten blijven op het gasnetwerk!

Het alternatief moet vooral comfortabel zijn. Vijfentwintig jaar geleden huurde ik een vooroorlogse woning in Rotterdam-Noord. Alleen in de woonkamer stond een gashaard. Slaapkamer, gang, toilet en keuken (tevens badkamer) waren onverwarmd. Ook in de winter van 1997 – waarin voor het eerst sinds tijden een Elfstedentocht werd gereden. Naar dat comfortniveau verlang ik niet terug. In mijn aardgasloze woning moet het overal behaaglijk zijn. Daar heb ik best wat geld voor over.

De volgende stop op de ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’ is in het informatiecentrum van het Amersfoortse energieloket 033Energie. Daar maken we kennis met de hybride-warmtepomp. Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://bit.ly/Verkenningstocht

2354333911_f568441c75_o

Waarom moeilijk doen? Etappe nr 4 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten maak ik een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’.  Wij willen wonen zonder aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. En natuurlijk hopen we binnenkort allemaal de knop om te kunnen draaien en van het aardgas af te zijn. Op etappe nummer drie waren we bij Jaap thuis. Daar constateerden we dat we allemaal een tienjarenplan voor onze woning moeten maken.

In 2030 moet heel Amersfoort van het aardgas af zijn. In een groot aantal wijken in de stad is het gasnetwerk komende jaren aan vervanging toe. Grote kans dat netwerkbedrijf Stedin geen nieuw gasnetwerk meer aanlegt. Ik kan dus zo maar aan de beurt zijn om van het aardgas af te gaan. Wel zo prettig om daar op voorbereid te zijn. Goed idee om daar een tienjarenplan voor te maken. Net als Jaap stel ik een ABC-tje op.

A. Isoleren en ventileren

Ventileren is in mijn honderd jaar oude woning geen probleem. Mijn huis kiert aan alle kanten. Er komt frisse lucht genoeg binnen. Isoleren is lastiger. Wij lieten de kruipruimte vol schelpen storten. Maar de vloer is nog altijd koud. We isoleerden het dak van onze tweekapper. De negentig jaar oude eigenares van de andere helft wilde het dak niet vervangen. Dus moesten we dat wel van binnenuit doen. Dat is niet optimaal. Op zolder is het in de winter nog altijd ijskoud. In de zomer kun je door de hitte niet slapen. We lieten overal dubbelglas plaatsen. Maar de gevels isoleerden we niet. We hebben namelijk geen spouw. Ons huis valt onder beschermd stadsgezicht. Daarom is van buitenaf isoleren niet toegestaan. Voor het isoleren van binnenuit hebben we nog altijd geen goede oplossing gevonden.

B. Laag-temperatuur verwarming

Ons hele huis hangt vol met radiatoren. Om klaar te zijn voor een warmtepomp, zou ik die nu al kunnen vervangen door vloerverwarming. We hebben overal houten vloeren. De begane grondvloer zouden we kunnen vervangen door een betonvloer – een flinke ingreep. Maar op de verdiepingen wordt vloerverwarming geen succes. Het ligt voor de hand om daar voor infraroodpanelen te kiezen. Al met al een enorme operatie.

C. (Hybride) warmtepomp

Zolang ons huis niet optimaal geïsoleerd is, krijgen we het met een elektrische warmtepomp niet warm. Voorlopig blijven we afhankelijk van een cv-ketel. Nu stoken we aardgas. We zouden over kunnen stappen op hout of houtpellets. Maar dat is niet veel duurzamer. Misschien is de hybride warmtepomp iets voor ons; daarmee daalt ons gasverbruik met zo’n veertig procent. De benodigde stroom wil ik natuurlijk wel duurzaam opwekken.

We hebben acht zonnepanelen op het dak van een sporthal liggen. Sinds kort mogen we ze ook op ons eigen dak plaatsen. Maar ons dak is zo slecht, dat moet eerst vervangen worden voordat ik daar panelen op durf te leggen. Tja… en dan ben ik weer terug bij die negentig jaar oude dame die niet wil investeren.

Hoe ingewikkelder mijn tienjarenplan wordt, hoe vrolijker mijn man wordt. Hij droomt al jaren van een nieuwbouwhuis. En hoe verder onze verkenningstocht vordert, hoe meer ik voel voor nieuwbouw. Waarom moeilijk doen, als het ook nieuwbouw kan?!

De volgende stop op onze ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’ is in het informatiecentrum van het Amersfoortse energieloket 033Energie. Daar maken we kennis met de hybride-warmtepomp. Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://www.mariannenevens.nl/recent-nieuws/.
De gebruikte namen zijn om privacyredenen gefingeerd.

8474079424_efb41a144d_o

ABC(D)-tje. Etappe nr 3 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Met twaalf wijkgenoten maak ik een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’.  Wij willen wonen zonen aardgas. Op onze tocht ontdekken we wat daar allemaal bij komt kijken. En natuurlijk hopen we binnenkort allemaal de knop om te kunnen draaien en van het aardgas af te zijn. Op etappe nummer drie waren we te gast bij Jaap. Hij is al van het aardgas af.

Het was opvallend warm in de woning van Jaap. Heleen merkte het als eerste op. Zelf kreeg zij haar tussenwoning niet behaaglijk. Zij klaagde begin oktober al over koude voeten. ‘Hoe krijg je dat voor elkaar Jaap? Zonder aardgas nog wel?’ vroeg Heleen zich hardop af.

Jaap legde uit dat van het aardgas af gaan een ABC-tje is:

  1. Je isoleert je woning.
  2. Je stapt over op laagtemperatuur-verwarming, zoals vloerverwarming of wandverwarming.
  3. Je vervangt je CV-ketel door een warmtepomp, pelletkachel of een andere aardgasloze installatie.

Voor Jaap was dit inderdaad een fluitje van een cent geweest. Zijn negentiger jaren woning was al goed geïsoleerd. Hij had al vloerverwarming. Hij hoefde dus ‘alleen maar’ een warmtepomp aan te schaffen.

Jaap had ook direct stap D gezet. Hij had achtentwintig zonnepanelen op zijn dak laten plaatsen. Daarmee wekt Jaap de elektriciteit die de warmtepomp verbruikt zelf op. Hij is nog maar €10,- per maand kwijt aan energie. Warmtepomp plus zonnepanelen hadden hem medio 2015 in totaal €25.000,- gekost.

Ik keek om mij heen. Mijn reisgenoten waren zich rot geschrokken. Vrijwel iedereen moest zijn woning nog isoleren. Joost was de enige met vloerverwarming – op de begane grond. De rest had nog radiatoren hangen.

Er ontstond een verhitte discussie. Wat zou het ons kosten om van het aardgas af te gaan? Konden wij dat überhaupt betalen? Wat als onze woningen geen spouw hadden? Hoe isoleer je een monument? Hoeveel zonnepanelen passen er op onze daken? Zouden we wat langer de tijd kunnen nemen voor de stappen?

We concludeerden dat we allemaal een tienjarenplan moesten opstellen. De ene woning zag er heel anders uit dan de andere. De ene portemonnee zag er heel anders uit dan de andere. Het ene plan zal er heel anders uitzien dan het andere plan.

De volgende stop op onze ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’ is in het informatiecentrum van het Amersfoortse energieloket 033Energie. Daar maken we kennis met de hybride-warmtepomp. Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://www.mariannenevens.nl/recent-nieuws/.
De gebruikte namen zijn om privacyredenen gefingeerd.

7992923523_53289f3eab_o

Wokken doe je buiten. Etappe nr 2 van mijn ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’

No Comments

Vorige week waren we te gast bij Jaap: twaalf wijkgenoten die net als ik van het aardgas af willen. We maken met elkaar een ‘Verkenningstocht aardgasloos wonen’.  Op onze tocht ontdekken we wat er allemaal komt kijken bij wonen zonder aardgas. En natuurlijk hopen we binnenkort allemaal de knop om te kunnen draaien en van het aardgas af te zijn.

Direct na binnenkomst gooide Maaike het hoge woord er uit: de gasplaat was afbesteld. We waren allemaal met stomheid geslagen. Hoe was dit mogelijk?

Tijdens onze eerste etappe vertelden Maaike en Fred over hun verbouwplannen. Ze wilden in tien jaar tijd van het aardgas af. Stapje voor stapje. Maar hun keuken was er slecht aan toe. Daarom wilden ze die eerst vervangen. De nieuwe keuken was al besteld – met gasplaat. Fred bleek een begenadigd hobbykok te zijn. Koken zonder gas was voor hem ónbespreekbaar. Wokken zonder gas was volgens Fred ónmogelijk. Daar viel door ons verkenners weinig tegen in te brengen.

De afgelopen weken verdiepte ik mij in ‘koken zonder gas’. Waarom had Fred daar zo’n moeite mee? Was wokken zonder gas echt onmogelijk? Ik wilde het naadje van de kous weten.

Er bestaat nogal wat weerstand tegen koken zonder aardgas. Waai Innovation Partners ontdekte in opdracht van VanGasLos, dat die weerstand vaak gebaseerd is op fabels en angsten. Inductiekoken zou duur zijn. Veel mensen denken dat je speciale pannen nodig hebt. Er wordt beweerd dat je niet meer kunt grillen, bakken of wokken. En er gaan verhalen de ronde dat het ongezond zou zijn. Dat is allemaal onzin.

Onzin of niet, mensen blijken enorm gehecht aan hun gasplaat. Dat was ook de conclusie van storyteller Kirsten Notten. Voor het project ‘Van de kook’ sprak zij 180 mensen over koken en verwarmen zonder aardgas. Ze was bij een workshop ‘wokken op inductie’. Daar ontdekten mensen dat de inductieplaat razendsnel reageerde. Maar na afloop van de workshop zeiden de deelnemers dat zij de gasvlam hadden gemist. Zou het stoer zijn om te koken op vlammen?

In zijn restaurant De Librije in Zwolle kookt Jonnie Boer op inductieplaten. Hij sleepte er drie Michelinsterren mee in de wacht. Mensen die net zo stoer willen koken, kunnen meerdaagse cursussen, eendaagse sessies en productdemonstraties volgen. Is Zwolle te ver weg? Dan nodig je Mama Mascha met haar Foodtruck uit. Zij verzorgt gezonde kookworkshops op locatie. Uiteraard op inductieplaten.

Maaike en Fred hadden dat allemaal niet nodig gehad. Zij waren op andere gedachten gekomen tijdens de eerste etappe van onze verkenningstocht. Ze besloten dat het vervangen van hun keuken, direct de eerste stap richting aardgasloos wonen moest zijn. De gasplaat was afbesteld. Er kwam een inductieplaat in huis. Toen wij uitriepen dat Fred dan nooit meer zou kunnen wokken, zei Fred: ‘Goed wokken doe je toch buiten’.

Wil jij ook wonen zonder aardgas? Volg mij en mijn buurtgenoten op http://www.mariannenevens.nl/recent-nieuws/.
De gebruikte namen zijn om privacyredenen gefingeerd.

Vegan

Hoe meer je weet, hoe minder je eet

No Comments

Ik at al een tijdje minder vlees. Vleesproductie zorgt voor enorme hoeveelheden CO₂-uitstoot. Door minder vlees te eten hoopte ik een kleine bijdrage te leveren aan het terugdringen van het klimaatprobleem. Ik dacht dat ik goed bezig was.

Maar naarmate ik minder at, ging ik er vaker over lezen en nadenken. Die hele vleesindustrie ging mij enorm tegenstaan. Hoe meer ik wist, des te smeriger ik het vond. Twee jaar terug besloot ik om helemaal geen vlees meer te eten.

Helemaal geen vlees meer eten ging mij verbazingwekkend goed af. Ik ben namelijk gek op kaas. Mijn ontbijt en mijn lunch bestaan steevast uit ‘een broodje kaas’. Als het even kan bak ik een hartige taart. Valt er wat te vieren, dan serveer ik mijn zelfgemaakte cheesecake. En iedere zondagmiddag staat er een kaasplankje op tafel. Ik dacht écht dat ik goed bezig was.

Totdat ik deze maand de ‘dertien duurzame dwalingen’ van Milieu Centraal las. Op nummer drie stond het eten van kaas. ‘Kaas heeft een grotere klimaatimpact dan je denkt! Het is vergelijkbaar met rundergehakt en lamsgehakt. Wees dus zuinig met kaas als alternatief voor vlees.’ Zou het echt waar zijn? Moest ik leven zonder kaas? Ik deed een factcheck.

Milieu Centraal had gelijk. Minder of geen vlees eten is leuk. Maar ook de consumptie van melk, eieren en kaas houdt de veehouderij in stand. Volgens de Wereldvoedselorganisatie is de mondiale veeteelt verantwoordelijk voor bijna vijftien procent van alle aan menselijk gedrag gerelateerde broeikasgassen. Wij Europeanen eten tweemaal het wereldwijde gemiddelde aan dierlijke producten. Dat is niet alleen slecht voor het klimaat. Het is ook ongezond; wij krijgen 70 procent meer eiwitten binnen dan goed voor ons is.  Ik zou voortaan als veganist door het leven moeten.

Veganisten zien er niet uit. Ze zijn bleek en mager. Ze dragen zwarte kleren, wassen zich niet en hebben overal piercings. Ze zijn nog linkser dan links. En ze slijten hun dagen met demonstreren en veganistisch koken. Ook hun eten ziet er niet uit. Het is doorgaans een onbestemde bruine substantie van paddenstoelen, tofu, linzen, bonen en granen.  Om over de drankjes van soja, rijst, kokos of haver nog maar te zwijgen. Veganist worden? Dát nooit.

Maar veganisten zijn ook fanatiek. Vrienden die  al een tijdje veganist bleken te zijn, probeerden mij over te halen. Zij beweerden dat zij zich zo veel beter voelden sinds ze dierlijke producten lieten staan. Hun ingewanden waren tot rust gekomen. Ze vielen kilo’s af. En ze hadden veel meer energie. Zij daagden mij uit om het drie dagen te proberen.

Ik ben altijd in voor een uitdaging. Dus de afgelopen drie dagen zette ik alles op alles. Ik ontbeet met verrassend lekkere linzenspread. Ik genoot van salades als lunch. Ik bakte een cake zonder boter, melk en eieren. Ik at meer fruit en noten dan ooit. En ik bereidde de meest geweldige groenteschotels. De cappuccino met sojadrank was niet te zuipen. Maar godzijdank bleken pure chocolade en rode wijn helemaal vegan te zijn. En ik voelde mij super!

Vanaf morgen ga ik niet meer nadenken bij alles wat ik eet. Vanaf morgen voel ik mij niet meer schuldig over een gebakken ei. Vanaf morgen ga ik weer gewoon doen. Het nieuwe gewoon wel te verstaan. Ik eet en drink ‘minder vaak, minder dierlijke producten’. Dus geen kaas meer op mijn brood, maar wel koemelk in mijn cappuccino. Want je kunt ook té goed bezig zijn.

  • Page 1 of 3
  • 1
  • 2
  • 3